Spring naar content

februari, 2022

1502-22Plinius, Trajanus en de kracht van de retorica

Het prijzen van een keizer moet in de eerste eeuw een gangbare praktijk geweest zijn. Toch is Plinius’ panegyricus tot keizer Trajanus de oudste tekst van dit type dat is overgeleverd. Over de geschiedenis van het soort tekst zijn we goed geïnformeerd, van de Griekse tijd tot de late oudheid. Plinius toont in deze redevoering, die in zijn eigen woorden een gratiarum actio of laudes principis wordt genoemd, een diepgaande kennis van de traditie. Door de keizer te prijzen, laat hij ook zijn eigen talenten in de retorica zien, en stelt hij ook een voorbeeld (exemplum) voor anderen, zoals de geprezen keizer dat voor diens opvolgers zal zijn. De kunst van de redenaar is het, de keizer zo voor te stellen, dat hij al zijn voorgangers overtreft, en anderen tot voorbeeld is. In later tijd, maar ook al ten tijde van het Romeinse rijk, heeft dit geleid tot een hevige afkeer van de panegyriek, alsof de redenaar alleen maar de keizer probeert te vleien voor eigen gewin. Plinius zelf gaat op deze kritiek, alsof hij hem voorvoelt, al in. In deze lezing wordt die strategie nader uitgelegd, met verwijzing naar andere media die de keizer verheffen, zoals de brieven, en ook de nog altijd aanwezige en zichtbare zuil van Trajanus. Ook Martialis, die Trajanus’ voorganger Domitianus zo uitgebreid prees, komt aan de orde.

Deze bijeenkomst is met name interessant voor VWO-kandidaten Latijn (zij zullen ook speciaal voor deze avond worden uitgenodigd).

D.W.P. (Diederik) Burgersdijk is classicus en docent Cartesius Lyceum en verbonden aan Universiteit Utrecht

Tijd

(Dinsdag) 8:00 pm - 10:00 pm

Locatie

Christelijk Gymnasium Utrecht

Koningsbergerstraat 2, 3531 AJ Utrecht

Organisator

Afdeling Utrechtutrecht@nederlandsklassiekverbond.nl

Spreker

  • Diederik Burgersdijk

    Diederik Burgersdijk

X
X
X